Η Αστυνομία παρουσίασε επίσημα τη νέα της υπηρεσία κατά του οργανωμένου εγκλήματος. Τα σχέδια είναι φιλόδοξα· η διάσκεψη, λίγο λιγότερο.
Τρέμε, Λάνγκλεϊ. Κρύψου, Σκότλαντ Γιαρντ. Η Europol ας ετοιμάζει καφέ, γιατί έρχεται παρέα.
Την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου, η Αστυνομία Κύπρου ανακοίνωσε με κάθε επισημότητα την έναρξη λειτουργίας αυτού που όλοι ήδη αποκαλούσαν «κυπριακό FBI». Το επίσημο όνομα είναι λιγότερο κινηματογραφικό: Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, ή ΔΑΟΕ για τους φίλους. Δύσκολα θα το δούμε σε σειρά του Netflix, αλλά δεν πειράζει. Το νόημα μετράει.
Πριν από το πείραγμα, ας δούμε την ουσία. Γιατί υπάρχει.
Τι ακριβώς ανακοινώθηκε;
Η ΔΑΟΕ παρουσιάστηκε σε διάσκεψη Τύπου από τον Αρχηγό Αστυνομίας, Θεμιστό Αρναούτη, και τον Διευθυντή της νέας υπηρεσίας, Αστυνόμο Β΄ Χρήστο Ανδρέου. Κατά την ηγεσία της Αστυνομίας, πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις του προγράμματος «Αστυνομία 2030», και έχει ήδη καταγράψει τα πρώτα της επιχειρησιακά αποτελέσματα.
Τι κάνει διαφορετικά; Συγκεντρώνει κάτω από μία διοίκηση τη συλλογή πληροφοριών, την ανάλυση δεδομένων, τις έρευνες, τις οικονομικές διερευνήσεις, την τεχνολογία και τη διεθνή συνεργασία. Χτίζει πάνω στην εμπειρία της ΥΚΑΝ, αλλά απλώνεται σε όλο το φάσμα του οργανωμένου εγκλήματος.
Η δομή στηρίζεται σε τέσσερις υποδιευθύνσεις:
Πληροφοριών και Ειδικών Επιχειρήσεων (ΥΠΕΕ). Συλλέγει, αξιολογεί και αναλύει πληροφορίες για το σοβαρό και οργανωμένο έγκλημα.
Καταπολέμησης Ναρκωτικών (ΥΚΑΝ). Η γνωστή μας υπηρεσία, με νέο σπίτι.
Διερεύνησης Οργανωμένου Εγκλήματος (ΥΔΟΡΕ). Ερευνά υποθέσεις σε ολόκληρη την επικράτεια.
Στρατηγικής Ανάλυσης, Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σχέσεων (ΥΣΑΔΕΣ). Αξιολογεί τις απειλές και διαμορφώνει την εθνική στρατηγική.
Η φιλοσοφία, όπως την περιέγραψε ο κ. Ανδρέου, είναι απλή: όχι ένας ένας οι εγκληματίες, αλλά ολόκληρα δίκτυα. Η δομή τους, οι διασυνδέσεις τους, και κυρίως τα λεφτά τους. Ο Αρχηγός το διατύπωσε έτσι: «Δεν αλλάζουμε δομές για να αλλάξουμε οργανογράμματα. Αλλάζουμε τον τρόπο που λειτουργούμε για να γίνουμε πιο αποτελεσματικοί στην ασφάλεια του πολίτη και της χώρας».
Και η κλίμακα του προβλήματος δεν είναι αστεία. Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές αξιολογήσεις που παρουσιάστηκαν, στην Ευρώπη δραστηριοποιούνται 731 από τα πιο απειλητικά εγκληματικά δίκτυα, με πάνω από 400.000 μέλη από 118 εθνικότητες. Περίπου το 85% τους κρύβεται πίσω από νόμιμες επιχειρήσεις.
Μέχρι εδώ, όλα σοβαρά. Τώρα ας μιλήσουμε για τη φωτογραφία.
Μια πεοβαρής διάσκεψη Τύπου
Κοιτάξαμε το πάνελ. Το ξανακοιτάξαμε. Βάλαμε και γυαλιά.
Άντρες. Μόνο άντρες. Ένας στη μέση, άλλοι αριστερά, άλλοι δεξιά, όλοι με το ίδιο σοβαρό ύφος ανθρώπων που μόλις ανακοίνωσαν κάτι πολύ σημαντικό. Ένα πλάνο που θα μπορούσε να είναι από το 1986 – αν το 1986 είχε PowerPoint. Αλήθεια είχε; Anyway.
Και αναρωτιόμαστε, με όλη την καλή διάθεση: σε μια υπηρεσία που, σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, θα έχει κάτω από την ομπρέλα της περίπου 300 αστυνομικούς, δεν βρέθηκε ούτε μία γυναίκα να καθίσει σε εκείνο το τραπέζι; Ούτε μία, έτσι, για την ποσόστωση; Για το καλό της φωτογραφίας, έστω;
Δεν λέμε ότι δεν υπάρχουν γυναίκες στη ΔΑΟΕ. Λέμε ότι, αν υπάρχουν, κάποιος αποφάσισε ότι δεν χρειάζεται να τις δούμε. Και αυτό, σε μια υπηρεσία που χτίζεται για το 2030, είναι λίγο… 1986.
«Αύριο το πρωί, παιδιά»
Αντιλαμβανόμαστε ότι η ανακοίνωση ήταν πολλά βαριά. Ιστορική, σχεδόν. Αλλά να ξέρετε κάτι: οι δημοσιογράφοι δεν κάθονται αθκιασεροί ολημερίς, περιμένοντας να χτυπήσει το τηλέφωνο ή ακόμη χειρότερα το group της Αστυνομίας με τους δημοσιογράφους στο viber.
Το μεσημέρι μάς ενημερώνετε ότι αύριο το πρωί έχουμε διάσκεψη. Για την πιο σημαντική μεταρρύθμιση της χρονιάς. Τέλεια. Ας ακυρώσουμε όλο το πρόγραμμα, ας ξυπνήσουμε τον εικονολήπτη, ας αφήσουμε το παιδί στη γειτόνισσα.
Μια υπηρεσία που βασίζει όλη της τη φιλοσοφία στην πληροφοριακή αστυνόμευση – δηλαδή στο να προβλέπει και να σχεδιάζει – θα μπορούσε, ίσως, να προβλέψει και να σχεδιάσει και μια πρόσκληση με λίγο περισσότερη προειδοποίηση.
Κάντε την έρευνά σας, πιλέ μου. Θα βρείτε ότι έχουμε κι εμείς ημερολόγια.
Και το σπίτι του FBI;
Εδώ η υπόθεση γίνεται πραγματικά κυπριακή. Η υπηρεσία συστήθηκε επίσημα, αλλά το κτίριο που θα τη στεγάζει παραμένει στον αέρα. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, η αγορά του κτιρίου στην οδό Ιφιγενείας έχει κολλήσει στη γραφειοκρατία. Στο μεταξύ, τα μέλη παραμένουν σκορπισμένα σε διαφορετικά κτίρια, κάτι που δυσκολεύει τη δουλειά τους.
Δηλαδή έχουμε FBI, έχουμε οργανόγραμμα, έχουμε τέσσερις υποδιευθύνσεις με ακρωνύμια που θέλουν λεξικό. Γραφείο δεν έχουμε. Αν αυτό δεν είναι η πιο κυπριακή εκδοχή του FBI, τότε τι είναι;
Τουλάχιστον, κανένας εγκληματίας δεν θα ξέρει πού να τους βρει, όλους συναπαρτζιά.
