Λέω ξελέω: πώς ο Πρόεδρος πέρασε σε μία εβδομάδα από το «δεν ήξερα» στο «ήξερα, αλλά όχι τις λεπτομέρειες».
Η ιστορία, σε τρεις πράξεις
Ας τα βάλουμε στη σειρά, γιατί η υπόθεση της προεδρικής λιμουζίνας έχει ήδη τρεις πράξεις, και κάθε μία είναι πιο ενδιαφέρουσα από την προηγούμενη.
Πράξη πρώτη. Στις 5 Σεπτεμβρίου, ο δημοσιογράφος Μιχάλης Χατζηστυλιανού, στον «Πολίτη», αποκαλύπτει απόρρητη επιστολή του Υπουργείου Οικονομικών προς τη Βουλή. Το αίτημα: αποδέσμευση κονδυλίου €595.000 για την αγορά νέας θωρακισμένης λιμουζίνας για το Προεδρικό. Η απόφαση είχε ήδη εγκριθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο στις 16 Ιουλίου. Οι τεχνικές προδιαγραφές, λέει η επιστολή, είναι «εμπιστευτικού χαρακτήρα» και δεν πρέπει να γνωστοποιηθούν.
Πράξη δεύτερη. Ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης δηλώνει δημόσια ότι «δεν γνώριζε» για την υπόθεση, και μιλά για «εσκεμμένη διαρροή» από τη Βουλή, με στόχο να τον πλήξει.
Πράξη τρίτη. Δύο μέρες αργότερα, ο αναπληρωτής κυβερνητικός εκπρόσωπος Γιάννης Αντωνίου εμφανίζεται στην εκπομπή «Ενημέρωση Τώρα» του Omega Channel και εξηγεί ότι, βασικά, ο Πρόεδρος γνώριζε. Απλώς δεν γνώριζε τις «τεχνικές λεπτομέρειες». Ερωτηθείς αν αυτό σημαίνει ότι το αρχικό «δεν γνώριζα» ήταν λάθος διατύπωση, απαντά: «Μπορείτε να το πείτε και έτσι, ναι».
Από το «δεν ήξερα τίποτα» στο «ήξερα, αλλά όχι τις προδιαγραφές», σε 48 ώρες. Λέω ξελέω, με άλλα λόγια, αλλά σε πραγματικό χρόνο και με μικρόφωνο ανοιχτό.
Το νούμερο που δεν χωράει σε υποσημείωση
Ας μιλήσουμε λίγο για το ποσό, γιατί εκεί βρίσκεται η ουσία. Η υφιστάμενη προεδρική λιμουζίνα, ένα BMW 760 Li, αγοράστηκε το 2019 επί Αναστασιάδη για €258.000 συν ΦΠΑ. Πριν από αυτήν, η λιμουζίνα του Χριστόφια, μια Mercedes S Class, κόστισε το 2010 €291.000 συν ΦΠΑ. Η καινούργια έρχεται στα €595.000. Δηλαδή, διπλάσια από την προηγούμενη, με απόσταση επτά χρόνων.
Το επίσημο επιχείρημα είναι λογικό στα χαρτιά: το υφιστάμενο όχημα έχει διανύσει πάνω από 200.000 χιλιόμετρα και παρουσιάζει, όπως είπε ο κ. Αντωνίου, «σοβαρές φθορές». Ο κ. Αντωνίου εξήγησε επίσης ότι το ποσό περιλαμβάνει «περιθώριο για διαπραγμάτευση», ανταλλακτικά και εξοπλισμό, και ότι η αγορά δεν αφορά προσωπικά τον Νίκο Χριστοδουλίδη, αλλά τον θεσμό, καθώς το όχημα θα εξυπηρετεί και τη μεταφορά ξένων αρχηγών κρατών.
Όλα αυτά μπορεί να είναι απολύτως αληθινά. Το πρόβλημα δεν είναι το κόστος του οχήματος. Το πρόβλημα είναι πώς μαθαίνουμε γι’ αυτό.
Γιατί το «απόρρητο» δεν πείθει κανέναν
Η επιστολή του Υπουργείου Οικονομικών χαρακτηρίστηκε απόρρητη με το επιχείρημα ότι οι προδιαγραφές θωράκισης δεν πρέπει να γνωστοποιηθούν, κατανοητό, κανείς δεν θέλει να ξέρει ο καθένας πόσο χοντρό είναι το αλεξίσφαιρο τζάμι του Προέδρου. Όμως ο βουλευτής του ΔΗΚΟ Χρύσης Παντελίδης έθεσε ένα ερώτημα που αξίζει προσοχή: το πρωτόκολλο για τον σωστό χαρακτηρισμό ενός εγγράφου ως απόρρητου δεν τηρήθηκε. Όπως είπε ο ίδιος, «έπρεπε να κοιτάξεις με προσοχή πάνω στην επιστολή για να εντοπίσεις, με μικρά γράμματα, το σημείο που έγραφε ότι είναι απόρρητη». Ούτε διαγώνιες κόκκινες σφραγίδες, ούτε γράμματα.
Με άλλα λόγια: αν κάτι είναι πραγματικά απόρρητο, το σημαίνεις παντού και με μεγάλα γράμματα. Αν το σημαίνεις ψιθυριστά, μπορεί κανείς εύλογα να αναρωτηθεί αν το «απόρρητο» ήταν για την ασφάλεια του κράτους ή για την αποφυγή δημόσιας συζήτησης πριν προλάβουν να την ελέγξουν οι ίδιοι οι εμπλεκόμενοι.
Η Βουλή είπε ναι, αλλά αυτό δεν κλείνει την ιστορία
Ας είμαστε δίκαιοι με τα γεγονότα: η Επιτροπή Οικονομικών της Βουλής ενέκρινε τελικά την αποδέσμευση του κονδυλίου, με τη σύμφωνη γνώμη ΔΗΣΥ, ΑΚΕΛ, ΔΗΚΟ, ΕΛΑΜ και Άμεσης Δημοκρατίας. Μόνο το ΑΛΜΑ, μέσω του Οδυσσέα Μιχαηλίδη, τάχθηκε ξεκάθαρα κατά. Η διαδικασία θα προχωρήσει με απευθείας διαπραγματεύσεις με συγκεκριμένες αντιπροσωπείες οχημάτων στην Κύπρο, όπως ακριβώς έγινε και τις προηγούμενες φορές. Η παλιά λιμουζίνα του 2019 δεν πετιέται, θα παραμείνει ως εφεδρικό όχημα.
Δηλαδή, θεσμικά, η υπόθεση έκλεισε. Η Βουλή είπε το «ναι» της, με τη νόμιμη διαδικασία, και αυτό έχει τη δική του βαρύτητα. Αλλά το γεγονός ότι η διαδικασία ολοκληρώθηκε κανονικά δεν διαγράφει το ερώτημα που προηγήθηκε: γιατί χρειάστηκε μια διαρροή για να μάθουμε ότι υπήρχε τέτοιο αίτημα, και γιατί ο ίδιος ο Πρόεδρος χρειάστηκε δύο διαφορετικές εκδοχές για να εξηγήσει τι ήξερε;
Πηγές: Πολίτης (Μιχάλης Χατζηστυλιανού), Πολίτης News